دوره 8 (1400)
شماره 2
پیاپی 15، پاییز و زمستان 1400
آبان 1400، صفحه 1-303
شماره 1
پیاپی 14، بهار و تابستان 1400
اردیبهشت 1400، صفحه 1-303
دوره 7 (1399)
دوره 6 (1398)
دوره 5 (1397)
دوره 4 (1396)
دوره 3 (1395)
دوره 2 (1394)
دوره 1 (1393)

درباره دوفصلنامه:

  • تعداد دوره‌ها:  7
  • تعداد شماره‌ها:  13
  • تعداد مقالات: 93
  • تعداد نویسندگان: 86
  • تعداد مشاهده مقاله:  12,762
  • درصد پذیرش: 27
  • تعداد پایگاه های نمایه شده:  4

پژوهش­های آکادمیک در همه قلمرو ها، اگر با رویکردی مساله محور و با هدف روشنگری در زمینه ای صورت گیرد که به کشف رازی اصیل از راز های هستی منجر شود، ارجمند و در خور تقدیر است. در این میان آن دسته از پژوهش ها که با نظر به مسائل و معضلات ناظر به حیطه موسوم به "وضع و حال انسانی" و به قصد گره گشایی از کار فروبسته انسان به انجام می رسند، اهمیتی بیش از پاسخگویی به نیاز آدمی برای دانستن پیدا می کنند.

حوزه مباحث دینی و الاهیاتی، که در مجموعه فراختر علوم انسانی و اجتماعی مندرج است، از یکسو به اعتبار خصلت دو گانه این دسته از علوم که از وجهی ناظر به شناخت واقعیتند و از وجه دیگر ناظر به تغییر آن، و از سوی دیگر به واسطه جایگاه رفیع دین در حیطه "وضع و حال انسانی" از موقعیتی ویژه در خانواده رشته ها و دیسیپلین های علمی برخوردارست.

شعار دانشگاه مفید، «پای در سنت و رو به آینده» است و بر این اساس دغدغه ما در این نشریه آن است که از یکسو با توجه به تعالیم قرآنی و سنت اسلامی، و از سوی دیگر با نظر نقادانه به تعالیم و سنت های دینی دیگر، راهی برای درمان دردهای انسان دردمند معاصر بجوییم.

دین و دنیای معاصر از دیدگاههای نقادانه و تحلیلی همه صاحبنظران در مباحث مرتبط با معارف اسلامی و قرآنی به معنای عام کلمه ، و موضوعات مرتبط با مسائل الاهیاتی که به پرسش‌ها و دغدغه‌های انسان معاصر مرتبط باشد استقبال می کند.

دانشگاه مفید از مهرماه 1393 تا اسفند ماه 1399 نشریه ای را با رویکرد عمدتاً قرآنی با عنوان «پرتو وحی» منتشر می‌کرد که این دوفصلنامه در 13 شماره منتشر شد و مقالات آن در سایت دانشگاه مفید در دسترس علاقه‌مندان قرار دارد. اما در فروردین 1400 با توجه به تغییر رویکرد دانشگاه در انتشار مقالات الاهیاتی و ورود به عرصه انتشار مقالات با موضوعات وابسته به  دین در دنیای معاصر، نهایتاً عنوان نشریه به «دین و دنیای معاصر» تغییر پیدا کرده و مقالات با رویکردی جدید دریافت و بررسی می شوند.

دوفصلنامه دین و دنیای معاصر یک نشریه با داوری بسته و دوسو ناشناس است که جهت گسترش مفاهیم دینی در ایران و انعکاس دیدگاه های موجود و همچنین جهت سهولت دسترسی به صورت دسترسی آزاد (رایگان) منتشر می شود و برای پذیرش و انتشار مقالات هیچ هزینه ای دریافت نمی کند. تمام هزینه های وابسته به تدوین، تهیه و انتشار مقالات از سوی دبیرخانه مراکز مطالعاتی دانشگاه مفید تامین می شود. نشریه به دو صورت چاپی و الکترونیکی و هر دو فصل یکبار به دست چاپ سپرده می شود و مقالات به دو زبان فارسی و انگلیسی پذیرفته و بررسی می شوند. حداقل زمان داوری مقالات در دین و دنیای معاصر 8 هفته خواهد بود و در ضمن تمام مقالات فارسی باید دارای چکیده و منابع به زبان انگلیسی باشند. به منظور تضمین اصالت مقالات منتشر شده و جلوگیری از نقض اصول اخلاقی نشر، دوفصلنامۀ دین و دنیای معاصر بر طبق سیاست های خود تمام مقالات را از طریق سامانه های مشابهت یاب سمیم نور/ همتا جو/ همانند جو بررسی می کند.

این دوفصلنامه به جهت بهره برداری و استفاده علمی اساتید، دانشجویان و علاقه مندان به مباحث نظری و علمی گستره ادیان در اختیار قرار داده می شود و از این رو مقالات با سبقۀ پژوهشی اصیل ( علمی – پژوهشی) [Original Researches]؛ مقالات مروری [Review Articles]؛ مقالات منعکس کننده دیدگاه های اصیل و تازه [Perspective, Opinion and Commentary] و همچنین نقد آثار [Book/Article Review] را منتشر خواهد کرد. همچنین نویسندگان می توانند برای دستیابی به حوزه موضوعی مقالات مرتبط با نشریه به بخش اهداف و چشم اندازها مراجعه کنند تا بتوانند آثار علمی خود را در راستای این اهداف تنظیم نموده و برای نشریه ارسال کنند.

مقاله پژوهشی
سنجش‌گری هم‌دلانه و ناهم‌دلی سنجش‌گرانه: داوری بین سروش و فنائی، از قبض و بسط تا رؤیاهای رسولانه
سنجش‌گری هم‌دلانه و ناهم‌دلی سنجش‌گرانه: داوری بین سروش و فنائی، از قبض و بسط تا رؤیاهای رسولانه

میرسعید موسوی‌کریمی

دوره 8، شماره 2 ، آبان 1400، صفحه 7-72

https://doi.org/10.22096/rc.2021.244801

چکیده
  عبدالکریم سروش در قبض و بسط، هرچند فهم ما از دین را متغیر و خطاپذیر دانسته، خود دین را کامل، ثابت و بدون خطا فرض کرده است. اما در رؤیاهای رسولانه وی ابتدا تلاش کرده است، به زعم خود، مواردی از وجود نقص، خطا، ...  بیشتر
مقاله پژوهشی
زبان رؤیایی دین در نظریۀ رؤیاهای رسولانه
زبان رؤیایی دین در نظریۀ رؤیاهای رسولانه

امیر مازیار

دوره 8، شماره 2 ، آبان 1400، صفحه 73-90

https://doi.org/10.22096/rc.2021.244800

چکیده
  نظریۀ رؤیاهای رسولانه که آخرین نظریۀ عبدالکریم سروش در باب وحی و قرآن محسوب می‌شود، تکمیل کنندۀ برنامه‌ای است که وی از چند دهه پیش در جهت تدوین الاهیاتی سازگار با عقلانیت انتقادی آغاز کرد. در بطن این ...  بیشتر
مقاله پژوهشی
نظام سازی دینی در جهان معاصر:بررسی امکان نظام اقتصادی مبتنی بر قرآن
نظام سازی دینی در جهان معاصر:بررسی امکان نظام اقتصادی مبتنی بر قرآن

محمدرضا یوسفی شیخ رباط

دوره 8، شماره 2 ، آبان 1400، صفحه 91-108

https://doi.org/10.22096/rc.2021.244803

چکیده
  امکان نظام اقتصادی مبتنی بر قرآن کریم از مباحثی است که ذهن برخی از محققان را به خود مشغول داشته است. بر این اساس این نوشتار به بررسی پاسخ سه مسئله نظام سازی قرآنی، وجود و عدم نظام اقتصادی در قرآن و در نهایت ...  بیشتر
مقاله پژوهشی
نظام سازی دینی در جهان معاصر: درآمدی بر تبیین نظام‌مند بودن اخلاق قرآنی
نظام سازی دینی در جهان معاصر: درآمدی بر تبیین نظام‌مند بودن اخلاق قرآنی

سید محمد علی ایازی

دوره 8، شماره 2 ، آبان 1400، صفحه 109-138

https://doi.org/10.22096/rc.2021.244791

چکیده
  دربارۀ پیام‌های اخلاقی قرآن دو نظریه وجود دارد: نظریۀ موافقت و نظریۀ مخالفت با نظام‌مندیِ اخلاق قرآنی. نظریۀ نخست به امکان نظام‌مند بودن این مفاهیم و فواید آن در ترسیم رهنمودهای اخلاقی می‌اندیشد و ...  بیشتر
مقاله پژوهشی
بازنگری در نگرش فقهی به نهاد ازدواج در پرتو آموزه‌های اخلاقی و قرآنی
بازنگری در نگرش فقهی به نهاد ازدواج در پرتو آموزه‌های اخلاقی و قرآنی

سید رسول موسوی؛ ابوالقاسم فنائی

دوره 8، شماره 2 ، آبان 1400، صفحه 139-164

https://doi.org/10.22096/rc.2021.242640

چکیده
  مناسبات هنجاری حاکم بر نهاد برده‌داری و مناسبات هنجاری حاکم بر خرید و فروش کالا در نگرش رایج فقهی به نهاد ازدواج نقش پر رنگی بازی می‌کنند. با بررسی فتاوای فقیهان در باب نکاح به خوبی می‌توان ردپای تأثیر ...  بیشتر
مقاله پژوهشی
دوتایی‌های قرآنی و فرضیه ویرایش متأخر قرآن رسمی: (معرفی و نقد فرضیه گابریل رینولدز)
دوتایی‌های قرآنی و فرضیه ویرایش متأخر قرآن رسمی: (معرفی و نقد فرضیه گابریل رینولدز)

زهرا اخوان صراف

دوره 8، شماره 2 ، آبان 1400، صفحه 165-186

https://doi.org/10.22096/rc.2021.243662

چکیده
  قرآن ­پژوهان غیرباورمند، از دیرباز کیفیت تدوین و رسمی­ سازی قرآن را مورد مطالعه قرارداده ­اند. گابریل سعید ­رینولدز، استادیار مطالعات اسلامی و الهیات دانشگاه نوتردام آمریکا، در فرضیه اخیر خود ...  بیشتر
مقاله پژوهشی
نوزایی اسلامی و انسان‌گرایی دینی در قرن چهارم هجری
نوزایی اسلامی و انسان‌گرایی دینی در قرن چهارم هجری

حمیدرضا شریعتمداری

دوره 8، شماره 2 ، آبان 1400، صفحه 187-206

https://doi.org/10.22096/rc.2021.244802

چکیده
  قرن چهارم را دوره‌ی نوزایی اسلامی، و گاهی میان پرده‌ی شیعیِ ایرانی در تاریخ اسلام می‌دانند. در این روزگار، شاهد زایش نوعی انسان‌گرایی هستیم که حتما تحت تأثیر مؤلفه‌های ایرانی و شیعی بوده است. این انسان‌گرایی ...  بیشتر
مقاله پژوهشی
مردم سالاری با نگاه به آیات بیعت در قرآن و سیرۀ معصومان (ع)
مردم سالاری با نگاه به آیات بیعت در قرآن و سیرۀ معصومان (ع)

سید ابوالفضل موسویان

دوره 8، شماره 2 ، آبان 1400، صفحه 207-222

https://doi.org/10.22096/rc.2021.244804

چکیده
  یکی از موضوعات مهم در بحث نسبت دین و به‌ویژه اسلام با سیاست، پرسش از مشروعیت و حقانیت حکومت است. در این راستا سؤالاتی از این دست مطرح می­شود: در اسلام چه حکومت و نظامی مورد قبول است؟ آیا صرف داشتن شرایط ...  بیشتر
مقاله پژوهشی
باز پژوهی دلالت آیه «اوفوا بالعقود» بر اصل لزوم
باز پژوهی دلالت آیه «اوفوا بالعقود» بر اصل لزوم

محمد مهدی مقدادی؛ مهدی همتیان؛ سیده معصومه فاطمی

دوره 8، شماره 2 ، آبان 1400، صفحه 223-246

https://doi.org/10.22096/rc.2021.244798

چکیده
  از آنجا که قرآن کریم به عنوان مهمترین منبع دین مبین اسلام مورد پذیرش همه مذاهب اسلامی است، اثبات یا عدم اثبات قرآنی بودن منشأ برخی از قواعد حقوقی می تواند تأثیر بسزایی در توجیه یا عدم توجیه آن قواعد میان ...  بیشتر
مقاله پژوهشی
تاثیر فلسفه علم پوپر بر معرفت‌شناسی دینی
تاثیر فلسفه علم پوپر بر معرفت‌شناسی دینی

علی اکبر عبدالاحدی مقدم؛ افلاطون صادقی؛ جلال پیکانی

دوره 8، شماره 2 ، آبان 1400، صفحه 247-266

https://doi.org/10.22096/rc.2022.550338.1048

چکیده
  آیا می‌توان از ابطال‌پذیری برای اثبات علمی بودن گزاره‌های دینی استفاده کرد؟ با ظهور پوزیتویسم منطقی در ابتدای قرن بیستم و گسترش آن در سراسر جهان، مابعدالطبیعه و حتی اخلاق متعالی از اعتبار ساقط شدند. ...  بیشتر
مقاله پژوهشی
بررسی ارتباط جنسیت و میدان معنایی وحی در قرآن
بررسی ارتباط جنسیت و میدان معنایی وحی در قرآن

بتول سادات بنیادی

دوره 8، شماره 2 ، آبان 1400، صفحه 267-290

https://doi.org/10.22096/rc.2021.244793

چکیده
  ریشه «وحی» در عربی عصر نزول قرآن فاقد ابعاد جنسیتی بوده‌ است و با نزول قرآن مجید تحول معنایی گسترده‌ای را آغاز می‌کند. در دانش کلام این واژه به نوعی تخصیص معنایی یافته به بشر و سپس به انبیا و ارتباط ...  بیشتر
مقاله پژوهشی
ارزیابی رویکردهای معاصر در تفسیر قرآن برپایه نظریه کارآمدی
ارزیابی رویکردهای معاصر در تفسیر قرآن برپایه نظریه کارآمدی

خدیجه احمدی بیغش؛ محسن قمرزاده

دوره 8، شماره 2 ، آبان 1400، صفحه 291-303

https://doi.org/10.22096/rc.2021.244792

چکیده
  کارآمدی، امری نسبی است که با توجه به اهداف، امکانات و موانع خاص هر پدیده، تغیر می کند. این معیار مورد توجه خاص مکاتب و نظریات مختلف قرار گرفته است. اگرچه نظریه کارآمدی مورد نظر این مکاتب با مسائل دینی ما ...  بیشتر
الاهیات طبیعی‌شده، متافیزیک حداقلی و فیزیک حداکثری: بررسی و نقد دین‌شناسی عبدالکریم سروش
الاهیات طبیعی‌شده، متافیزیک حداقلی و فیزیک حداکثری: بررسی و نقد دین‌شناسی عبدالکریم سروش

ابوالقاسم فنائی

دوره 8، شماره 1 ، اردیبهشت 1400، ، صفحه 15-64

https://doi.org/10.22096/rc.2021.244786

چکیده
  این جستار می‌کوشد برخی از آراء دین‌شناسانه عبدالکریم سروش را در گذر زمان به اجمال بررسی کند و نشان ‌دهد که وی در صدد طبیعی کردن الاهیات، یا به تعبیر جامع‌تر، طبیعی کردن دین، دین‌شناسی و دینداری، به ...  بیشتر
بررسی سیر تفسیری آیه 34 سوره نساء «الرجـال قوامـون علی النسـاء» از دیدگاه برخی از اندیشمندان معاصر
بررسی سیر تفسیری آیه 34 سوره نساء «الرجـال قوامـون علی النسـاء» از دیدگاه برخی از اندیشمندان معاصر

هاشم زارع ابراهیم آباد

دوره 3، شماره 1 ، اردیبهشت 1395، ، صفحه 85-106

چکیده
  نوشتار حاضر به بررسی سیر تفسیری آیه 34 سوره نساء از دیدگاه برخی از اندیشمندان معاصر می‌پردازد. این آیه که به آیه قیمـومیت نیز شـهرت دارد، دارای واژه‌هایی است که در طی قرون متـمادی گذشته تا به حال دستـخوش ...  بیشتر
بررسی و بازخوانی نظم آهنگ سوره های جزء سی ام از منظر آیت الله طالقانی (ره)
بررسی و بازخوانی نظم آهنگ سوره های جزء سی ام از منظر آیت الله طالقانی (ره)

فرزین حبیب زاده

دوره 7، شماره 1 ، اردیبهشت 1399، ، صفحه 65-92

چکیده
  درحالی­که جلوه ­های هنری و جنبه­ های آوایی قرآن کریم از همان آغاز نزول وحی توجه مردم عصر را به خود جلب کرده و ایشان تحت تأثیر ترنّم موسیقایی و لحن مُنحصربه ­فرد آن قرار گرفتند، اما این موضوع جز در ...  بیشتر
بررسی تطبیقی دیدگاه آیت‌الله معرفت و علامه طباطبایی در منبعیت گفتار صحابه و تابعان در تفسیر
بررسی تطبیقی دیدگاه آیت‌الله معرفت و علامه طباطبایی در منبعیت گفتار صحابه و تابعان در تفسیر

عبدالکریم بهجت پور؛ محسن قمرزاده

دوره 4، شماره 2 ، مهر 1396، ، صفحه 3-16

چکیده
  «منابع تفسیر» از مباحث پراهمیت در مناهج تفسیری است. این منابع ریشه در وحی و بازتعریف آن دارند یا برگرفته از تلاش عقلانی و تجربۀ بشر در طول قرون و اعصار است. تفاوت مناهج و روش‌های تفسیری، با منابعی ...  بیشتر
جایگاه بنت‌الشاطی در تفسیر ادبی
جایگاه بنت‌الشاطی در تفسیر ادبی

اعظم پویازاده؛ محدثه ایمانی

دوره 5، شماره 1 ، اردیبهشت 1397، ، صفحه 39-58

چکیده
  التفسیر البیانی للقرآن الکریم اثر عایشه عبدالرحمن معروف به بنت‌الشاطی از جملۀ آثار موفق گرایش تفسیر ادبی معاصر محسوب می‌شود. بنت‌الشاطی ادعا می‌کند، اصلی‌ترین مبنای فکری امین خولی ـ بنیان‌گذار ...  بیشتر

نشریه علمی با درجه «ب»

دوفصلنامه علمی دین و دنیای معاصر دارای مجوز نشریه علمی (علمی-پژوهشی سابق) با درجه «ب» از وزارت علوم،تحقیقات و فناوری است

مگیران

دوفصلنامه دین و دنیای معاصر در پایگاه مگیران نمایه می شود

نورمگز

دوفصلنامه دین و دنیای معاصر در پایگاه نورمگز نمایه می شود.

سیویلیکا

دوفصلنامه دین و دنیای معاصر در پایگاه سیویلیکا نمایه می شود

نشریات مرتبط