مقاله پژوهشی
اخلاق زیست‌محیطی در متون مقدس ادیان ابراهیمی
اخلاق زیست‌محیطی در متون مقدس ادیان ابراهیمی

عبدالرحیم سلیمانی

دوره 9، شماره 1 ، شهریور 1401، صفحه 7-30

https://doi.org/10.22096/rc.2023.1971873.1078

چکیده
  در قرن حاضر به دنبال پیدایش بحران محیط زیست، کسانی در غرب انگشت اتهام را به سوی متون مقدس یهودی–مسیحی و نیز تعالیم ادیان ابراهیمی نشانه رفته‌اند. آنان می‌گویند این متون و تعالیم مندرج در آن‌ها زمینه‌ساز ...  بیشتر
مقاله پژوهشی
نسبتِ علم و دین در ایرانِ پساانقلاب «داوریِ جامعه شناختیِ روایت ها»
نسبتِ علم و دین در ایرانِ پساانقلاب «داوریِ جامعه شناختیِ روایت ها»

رضا نظریان؛ یونس نوربخش

دوره 9، شماره 1 ، شهریور 1401، صفحه 31-54

https://doi.org/10.22096/rc.2023.550380.1049

چکیده
  ایران معاصر خاصه پس از انقلاب اسلامی با مسئله نسبت بین علم و دین روبه‌رو است. علمِ دینی و دینِ علمی علی‌رغم محتوای متفاوتْ فُرم یکسانی دارند. روایت «علم و دین» روایت سوم است که فرم متفاوتی دارد ...  بیشتر
مقاله پژوهشی
امکان سنجی تداوم کارکرد اخلاقی دین در دنیای معاصر
امکان سنجی تداوم کارکرد اخلاقی دین در دنیای معاصر

مجتبی عطارزاده

دوره 9، شماره 1 ، شهریور 1401، صفحه 55-75

https://doi.org/10.22096/rc.2022.561796.1072

چکیده
  بر اساس نظریه ‌«دین‌زدایی» فیلسوفان عصر روشنگری، دین تا زمانی دارای سیطره اجتماعی و مدعی بی‌رقیب حوزه فرهنگ و اجتماع بود؛ اما با بلوغ علمی انسان مدرن در عصر رشد و شکوفایی عقلانیت، دیگر توجیهی ...  بیشتر
مقاله پژوهشی
نواندیشی دینی در کلام اسلامی
نواندیشی دینی در کلام اسلامی

حمیدرضا شریعتمداری

دوره 9، شماره 1 ، شهریور 1401، صفحه 77-92

https://doi.org/10.22096/rc.2023.1971194.1076

چکیده
  نواندیشی دینی که از جدی‌ترین و درعین‌حال، چالش‌برانگیزترین دغدغه‌های دانشی‌مردانِ حوزه‌ی علوم دینی در روزگار جدید است، در عرصه‌های مختلفِ علوم دینی، قابل تطبیق و شایسته‌ی تحقیق است، ازجمله، در ...  بیشتر
مقاله پژوهشی
ارزیابی دیدگاه‌های سید احمد‌خان هندی در تمایز دین از دنیا
ارزیابی دیدگاه‌های سید احمد‌خان هندی در تمایز دین از دنیا

حسن رضایی هفتادر؛ محمد قاسمی شوب؛ صفر نصیریان

دوره 9، شماره 1 ، شهریور 1401، صفحه 93-116

https://doi.org/10.22096/rc.2023.561202.1067

چکیده
  تبیین رابطه میان دین و دنیا، از مباحث چالش‌برانگیز جهان معاصر است که متفکران مسلمان را در دو سوی نفی و اثبات در برابر هم قرار داده است. ازاین‌رو، امروزه توجه به دیدگاه‌های نواندیشان مسلمانی که به تمایز ...  بیشتر
مقاله پژوهشی
بازنگری در فوران آوایی و جاذبه‌های شنیداری قرآن به‌مثابه معجزه
بازنگری در فوران آوایی و جاذبه‌های شنیداری قرآن به‌مثابه معجزه

زهرا اخوان صراف

دوره 9، شماره 1 ، شهریور 1401، صفحه 117-134

https://doi.org/10.22096/rc.2023.562284.1075

چکیده
  قرآن‌پژوهی مدرن با تأثر از مطالعات جدید کتاب مقدس، قرآن را «به مثابه یک متن» مینگرد و به تبع کنش‌های مؤمنانه نیز به رد شبهاتِ مربوطه فروکاسته ‌است. حال‌آنکه پیامبر اسلام هرگز مکتوبی دریافت نکرد، ...  بیشتر
مقاله پژوهشی
ارزیابی دلایل طرفداران حجیت معرفتشناختی تجربه ی دینی
ارزیابی دلایل طرفداران حجیت معرفتشناختی تجربه ی دینی

حسن قنبری

دوره 9، شماره 1 ، شهریور 1401، صفحه 135-150

https://doi.org/10.22096/rc.2023.1972233.1079

چکیده
  در این مقاله این پرسش را مورد بررسی قرار می دهیم که آیا تجربه دینی معرفت بخش است؟ برای پاسخ دادن به این پرسش ابتدا به ماهیت تجربه دینی از منظر قایلین به آن به نحو مختصراشاره می کنیم.تعریف تجربه را بر اساس ...  بیشتر
مقاله پژوهشی
تطبیق روش جان هیک و‌ گریفین در اثبات ضرورت وجود شر
تطبیق روش جان هیک و‌ گریفین در اثبات ضرورت وجود شر

یداله رستمی

دوره 9، شماره 1 ، شهریور 1401، صفحه 151-168

https://doi.org/10.22096/rc.2023.553975.1051

چکیده
  جان هیک و دیوید گریفین از فیلسوفانی هستند که به مسأله شر و ارائه راه حل برای آن پرداخته اند. هیک معتقد است که خداوند انسان را در ابتدای خلقت ، ناقص و نابالغ آفریده است، اما لازمه کمال و بلوغ انسان، کسب فضائل ...  بیشتر
مقاله پژوهشی
بررسی تحلیلی مدل های چند معنایی در خوانش هرمنوتیکی قرآن؛ مطالعه موردی روایات تفسیری اهل بیت (ع) ذیل آیات جزء اول قرآن
بررسی تحلیلی مدل های چند معنایی در خوانش هرمنوتیکی قرآن؛ مطالعه موردی روایات تفسیری اهل بیت (ع) ذیل آیات جزء اول قرآن

کاوس روحی برندق؛ مهدی پیچان

دوره 9، شماره 1 ، شهریور 1401، صفحه 169-190

https://doi.org/10.22096/rc.2023.559319.1059

چکیده
  یکی از اساسی‌ترین ایرادات وارد بر روایات تفسیری امامیه، مخالفت مضمون این روایات با ضوابط و معیارهای حاکم بر حوزه‌ی تفسیر است. اشکالی که خواننده را یا به انکار روایات مزبور می‌کشاند و یا تعبداً به قبول ...  بیشتر
مقاله پژوهشی
تتبیین مولفۀ کانونی «حیات» درآیات 169 و 170 سوره آل‌عمران مبتنی بر قرینه «انسجام»
تتبیین مولفۀ کانونی «حیات» درآیات 169 و 170 سوره آل‌عمران مبتنی بر قرینه «انسجام»

سیده فاطمه کیایی

دوره 9، شماره 1 ، شهریور 1401، صفحه 191-212

https://doi.org/10.22096/rc.2023.542885.1047

چکیده
  در آیات 169 و170 سوره آل‌عمران، وضعیت شهیدان در نشئه برزخی تشریح شده است. در این راستا، ابتدا «حیات» داشتن آنها مورد تاکید قرار گرفته وسپس به ذکر شاخصه‌های دیگری درتوصیف موقعیت آنان پرداخته می‌شود. ...  بیشتر
مقاله پژوهشی
زمینه‌ها و پیامدهای تفکیک لفظ از معنای قرآن کریم در آثار متکلمان قدیم مسلمان
زمینه‌ها و پیامدهای تفکیک لفظ از معنای قرآن کریم در آثار متکلمان قدیم مسلمان

سعید شفیعی

دوره 9، شماره 1 ، شهریور 1401، صفحه 213-234

https://doi.org/10.22096/rc.2023.561479.1071

چکیده
  مقالۀ حاضر با کاوش در زمینه‌های تفکیک «لفظ» از «معنا»ی قرآن کریم، این مسئله را می‌کاود که چرا این تفکیک مطرح شد و چه پیامدهایی داشت؟ و آیا بشری‌دانستن قرآن پیامد مستقیم یا لازمۀ این تفکیک ...  بیشتر
مقاله پژوهشی
تحلیل نوع مواجهه مسلمانان با کفار: مطالعه موردی آیه ۵۱ مائده
تحلیل نوع مواجهه مسلمانان با کفار: مطالعه موردی آیه ۵۱ مائده

طیبه صداقتی؛ عبدالهادی فقهی‌زاده

دوره 9، شماره 1 ، شهریور 1401، صفحه 235-253

https://doi.org/10.22096/rc.2023.560703.1063

چکیده
  آیاتی از قرآن کریم، مسلمانان را از روابط دوستانه با غیرمسلمانان منع می‌کند. در این بین، برخی با استناد به آیه 51 سوره مائده، این‌گونه آیات را مجوزی بر دشمنی و رفتار کینه‌ورزانه مسلمانان با کافران تعبیر ...  بیشتر