نقد رویکرد جاری و بازتقریر اعجاز علمی قرآن با ملاحظه علوم تجربی

اخوان صراف, زهرا

نقد رویکرد جاری و بازتقریر اعجاز علمی قرآن با ملاحظه علوم تجربی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده

زهرا اخوان صراف

مدرس حوزه ودانشگاه، قم، ایران.

چکیده

بخش عمده تلاش‌های اعجازشناسانه قرآن در طول تاریخ و مخصوصاً سده‌های اخیر مصروف به نشان‌دادن این بوده که یک امر علمی جدید را قرآن قرن‌ها قبل، پیش‌بینی کرده است؛ پس فرابشری و معجزه است. پژوهش حاضر به دنبال اعتبارسنجی این رویکرد است و با نشان دادن موانع و اشکالات آن، آشکار می‌کند که قرآن به این معنا مدعی اعجاز نیست؛ هرچند اطلاع از دانش‌های جدید، در فهم عصری قرآن دخیل است و پرده از شگفتی‌های آن برمی‌دارد. این خاصیت که قرآن کریم ظرفیت انعطاف به دانش‌های هر زمان را دارد از مهم‌ترین وجوه شگفتی آن، یا از اسرار اعجاز این کتاب گران‌سنگ است. این اثر پس از ماهیت‌شناسی معجزه و نقد اعجاز ‌علمی قرآن با مبنای پلورالیزم تفسیری، با تکیه بر برخی از نمونه‌ها آشکار می‌کند که اطلاع از این دانش‌ها توان دست‌یابی به معانی ای برای قرآن فراهم می‌کند که امروزه بدون آن دانش‌ها پیدا کردن معنایی عقل‌پسند برای آنها دشوار است.

کلیدواژه‌ها

اعجاز علمی

تفسیر عصری

پلورالیزم تفسیری

شگفتی‌های قرآن

علوم تجربی

عنوان مقاله English

Critique of the Current Approach and Retelling of the Scientific Miracle of Quran With Regard to Experimental Science

نویسنده English

Zahra Akhavan Sarraf

Instructor of the field and university, Qom, Iran.

چکیده English

Most of the efforts for knowing the miracles of Quran throughout history, and especially in the recent decades have been spent to show that Quran has anticipated new scientific facts centuries ago; therefore it is superhuman and miraculous.
The present study seeks the validation of this approach, and while showing its obstacles and drawbacks, it reveals that Quran is not a claimant of miracles in this meaning; however knowledge of new sciences is involved in the modern understanding of Quran and unveils the wonders it. This quality -that Holy Quran has the capacity of flexibility to sciences of all times- is one of the most important aspects of its wonders or of miraculous secrets of this invaluable book.
This article, after the ontological study of miracle and the critique of Quran’s scientific miracle -based on the pluralism in interpretation-, and with an emphasis on some examples, reveals that knowing these sciences provides the ability to access the meaning for Quran, without which finding a wise meaning would be very difficult today.

کلیدواژه‌ها English

Scientific Miracles

Modern Interpretation

interpretation Pluralism

Quran’s Wonders

Experimental Sciences

الف- فارسی
1. اویلاکر، اریک؛ فیزیک نوین، ترجمه بهروز بیضاوی، تهران، قدیانی،1370.
2. کرین، کنت؛ فیزیک نوین، ترجمه محمدابراهیم ابوکاظمی، تهران، نورپردازان، چاپ اول، 1392.
3. گرمارودی، سیدعلی؛ ترجمه قرآن (گرمارودی)، تهران، قدیانی، چاپ دوم، 1384.
4. مکارم شیرازی، ناصر؛ تفسیر نمونه، جلد14، تهران، دارالکتب الإسلامیة، چاپ اول، 1374.
5. ابن کثیر، اسماعیل بن عمرو؛ تفسیر القرآن العظیم، بیروت، دارالکتب العلمیة، 1419ه.ق.
6. ابن منظور، محمدبن مکرم؛ لسان العرب، جلد5، بیروت، دار الفکر للطباعة و النشر و التوزیع، چاپ سوم، 1414ه.ق.
7. بلاغی، محمدجواد؛ آلاء الرحمن فی تفسیرالقرآن، جلد1، قم، بنیاد بعثت، چاپ اول،1420ه.ق.
8. رازی، محمدبن عمر؛ مفاتیح الغیب، جلد22، بیروت، دار احیاء التراث العربی، چاپ سوم، 1420ه.ق.
9. زرکشی، محمدبن‌عبدالله؛ البرهان فی علوم القرآن، جلد2، بیروت، دارالمعرفة، چاپ اول،1410ه.ق.
10. سید مرتضی، علی بن حسین؛ رسائل الشریف المرتضی، جلد2، قم، دار القرآن الکریم‌، چاپ اول، 1405ه.ق.
11. سیوطی، جلال الدین؛ الإتقان فی علوم القرآن، جلد2، بیروت، دارالکتاب العربی، چاپ دوم، 1421ه.ق.
12. طباطبایی، سیدمحمدحسین؛ المیزان فی تفسیر القرآن، جلد1، جلد10 و جلد14، قم، دفتر انتشارات اسلامی جامعه‏ی مدرسین حوزه علمیه قم، چاپ پنجم، 1417ه.ق.
13. طریحی، فخرالدین؛ مجمع البحرین، جلد4، تهران، مرتضوی، چاپ سوم، 1375.
14. طوسی، محمد بن حسن؛ التبیان فی تفسیر القرآن، جلد7، بیروت، دار احیاء التراث العربی، بی‌تا.
15. علامه حلی، حسن بن یوسف؛ کشف المراد فی شرح تجرید الاعتقاد، مصحح و محقق آیت الله حسن زاده آملی‏، قم، مؤسسة النشر الإسلامی‏، چاپ چهارم، 1413ه.ق.
16. غزالی، محمد؛ کیف نتعامل مع القرآن، نظارت دالیا محمد ابراهیم، مصر، نهضة مصر، چاپ هفتم، 2005م.
17. _________؛ جواهر القرآن و درره، بیروت، دار الکتب العلمیة، چاپ اول، 1409ه.ق.
18. مراغی، احمد بن مصطفی؛ تفسیر المراغی، بیروت، دار احیاء التراث العربی، بیروت، بی‌تا.
19. معرفت، محمدهادی؛ التمهید فی علوم القرآن‏، جلد4، قم، مؤسسة النشر الاسلامی‏، چاپ دوم، 1415‏ه.ق.
20. معرفت، محمدهادی؛ شبهات و ردود حول القرآن الکریم، قم، مؤسسه تمهید، 1423ه.ق.
ب- عربی

ج- لاتین
1. Rollin McCraty, Raymond Trevor Bradley, Dana Tomasino. n.d. »The Heart Has Its Own ‘Brain’ and Consciousnes.« Esoteric Methaphysical Spiritual Database. Published January 10, 2015. http://in5d.com/the-heart-has-its-own-brain-and-consciousness